عقب ماندگى ذهنى چیست؟

در حال حاضر از سوى متخصصان و صاحب نظران روانپزشکى، روانشناسى و آموزشى و تربیتى، تعاریف مختلفى از عقب ماندگى ذهنى ارائه می شود.
اما هیچ یک از این تعاریف مورد قبول همگان نیست.
با این حال، تعریفى که از سوى «انجمن نارسایى ذهنى» ارائه شده، بیشتر مورد پذیرش است.
این انجمن، عقب ماندگى ذهنى را به این صورت تعریف می کند:
«عقب ماندگى ذهنى به شرایطى اطلاق مىشود که در آن، عملکرد کلى ذهنى به طور مشخصى پایین تر از حد متوسط است و در عین حال در رفتارهاى انطباقى کودک در یدوره رشد، تأخیر و نارسایى دیده می شود.»
دوره رشد را معمولا حد فاصل بین تولد تا 18 سالگى می دانند.
بنابراین، نارسایی هایى که پس از سن 18 سالگى شروع می شوند، عقب ماندگى ذهنى تلقى نمی شوند.
عقب ماندگى ذهنى همانند همه اختلالات، از شدت و ضعف بسیارى برخوردار است.
شخص عقبمانده، بسته به این که میزان هوشش در چه حدى باشد، خصوصیات حرکتى، رفتارى، اجتماعى و هیجانی اش شکل می گیرد.
از این رو، مهمترین عامل قابل بررسى در عقبماندگى ذهنى، عامل هوش است.

Www.SalamatCity.Persianblog.Ir


هوش، مقوله اى است که روانشناسان هنوز نتوانسته اند در تعریف ماهیت و چگونگی اش به اتفاق نظرى کامل دست یابند.
در تعاریف مختلفى که از هوش شده است، اغلب نقاط مشترک بسیارى دیده می شود و حتى در مواردى موضوعات یکسان را در قالب الفاظ متفاوت بیان کردهاند.
در تمام تعاریف تقریباً به سه جنبه اساسى اشاره شده است، که به نظر می رسد دیدگاه نسبتاً جامعى را درباره ماهیت هوش به دست دهد.
این سه جنبه عبارتند از:
1 ـ توانایى و استعداد کافى براى یادگیرى و درک امور

2 ـ هماهنگى و سازش با محیط

3 ـ بهرهبردارى از تجربیات گذشته، قضاوت و استدلال صحیح و پیدا کردن راه حل مناسب در رویارویى با مشکلات.
بنابراین، می توان عقب ماندگى ذهنى را تأخیر در رشد و عملکرد سه جنبه بالا دانست که باعث مىشود فرد عقب مانده، نتواند همپاى همسالانش مهارتهاى مورد نیاز و متناسب با سن خود را بیاموزد و به عبارت دیگر، مهارتهایش با سطح سنی اش همخوانى ندارد.
همچنین، نمی تواند با محیط اطراف خود سازگارى و انطباق کافى برقرار کند، و سرانجام، از شرکت در امور اجتماعى، به مقتضاى سن خود ناتوان است.
بسته به این که یک فرد در مقایسه با همسالان خود تا چه حد نسبت به یادگیرى موارد مذکور تأخیر نشان دهد، شدت عقب ماندگیها سنجیده مىشود.
از این رو، فرض بر این است که هر چه هوش کودک ـ که عامل شکوفایى استعداد او در یادگیرى و سازگارى اجتماعى است ـ بیشتر باشد، عقب ماندگی اش داراى شدتى کمتر است و لذا، عقب ماندگى ذهنى را با میزان هوش افراد دسته بندى می کنند.

منبع: کتاب سلامتى تن و روان

/ 0 نظر / 42 بازدید